Trong những năm gần đây, với sự đầu tư, khuyến khích của ngành nông nghiệp, nông dân tỉnh Tiền Giang đã và đang nhân rộng mô hình trồng rau sạch, tức là rau an toàn. Tuy còn gặp không ít khó khăn ở giai đoạn đầu nhưng mô hình này đã tạo ra bước chuyển mới trong sản xuất nông nghiệp theo hướng hiện đại.

Theo thống kê, toàn tỉnh Tiền Giang hiện nay có hơn 200 ha được nông dân trồng theo hướng an toàn sinh học; trong đó tập trung nhiều ở các huyện Châu Thành, Chợ Gạo, Gò Công Đông và thị xã Gò Công.

Tuy mới thành lập chưa được một năm, nhưng Hợp tác xã Rau an toàn xã Thân Cửu Nghĩa (huyện Châu Thành, tỉnh Tiền Giang) đã hoạt động khá sôi nổi. Hiện nay, Hợp tác xã Rau an toàn xã Thân Cửu Nghĩa đã ký hợp đồng tiêu thụ được ở 9 công ty kinh doanh rau quả, thực phẩm ở thành phố Hồ Chí Minh và mặt hàng rau màu này đã có mặt ở các siêu thị Co.opMart và các nhà hàng, quán ăn trong tỉnh. Mỗi ngày Hợp tác xã thu mua được hơn 10 tấn rau an toàn của nông dân và cung ứng cho thị trường thành phố Hồ Chí Minh. Để có đủ lượng rau sạch này, ngoài số diện tích hơn 50 ha của 26 xã viên, Hợp tác xã phải hợp đồng 55 hộ dân trong và ngoài địa phương sản xuất rau theo hướng an toàn. Các loại rau mà các xã viên Hợp tác xã Rau an toàn xã Thân Cửu Nghĩa chọn trồng là rau má, rau dền, hành, hẹ và các loại rau quả khác như khổ qua, cà chua, dư leo, khóm... Ông Nguyễn Văn Lắm, Chủ nhiệm Hợp tác xã cho biết: "Theo hợp đồng với các doanh nghiệp mỗi ngày Hợp tác xã phải cung ứng đến 20 tấn rau an toàn, nhưng do số hộ trồng rau ở địa phương ít nên chỉ cung ứng được 50%, vả lại hiện nay, chúng tôi chưa có khả năng xây kho lạnh nên còn gặp khó khăn trong khâu xử lý sau thu hoạch".

Ngoài Hợp tác xã Rau an toàn xã Thân Cửu Nghĩa, ở khu vực phía Đông của tỉnh còn có Hợp tác xã Rau an toàn Long Hòa, thị xã Gò Công. Đến nay toàn xã Long Hòa có hơn 80 hộ dân chuyển trồng rau màu theo hướng an toàn với tổng diện tích khoảng 40 ha; trong đó có 30 hộ là xã viên của Hợp tác xã. Theo nông dân địa phương, từ ngày sản xuất rau màu theo kiểu an toàn này thì giảm chi phí cho phun xịt thuốc, phân bón khoảng 10%. Ông Huỳnh Văn Quang, nông dân xã Long Hòa bày tỏ: "Gia đình tôi sống nhờ vào 3 công đất giồng, và đã gắn bó với nghề trồng rau hơn 10 năm. Gần đây trồng rau theo hướng an toàn này thì có hiệu quả, nhất là tiết kiệm được chi phí phân thuốc... nhưng giá rau vẫn chưa cao và không ổn định".

Thật ra, rau an toàn là loại rau được nông dân sản xuất đúng quy trình kỹ thuật, trong đó chú trọng việc bón phân, xịt thuốc theo tiêu chuẩn, liều lượng và không có dự lượng hóa chất gây hại cho sức khỏe người tiêu dùng. Về vấn đề kỹ thuật trồng rau màu theo hướng sạch bệnh này đa số nông dân đã nắm vững, song điều mà nông dân quan tâm là vấn đề đầu ra của mặt hàng này. Bởi vì hiện tại rau an toàn ở địa phương chỉ ký hợp đồng đi tiêu thụ ở thành phố Hồ Chí Minh với số lượng còn hạn chế. Trong khi đó nhiều hộ trồng rau an toàn phải "tự bơi" tìm bán cho thương lái với giá cả không ổn định. Trong khi đó, tại các chợ từ trung tâm tỉnh đến các vùng nông thôn chưa xây dựng được khu vực bán rau an toàn. Không ít người dân địa phương đến nay vẫn chưa chú trọng việc sử dụng rau an toàn trong bữa ăn để đảm bảo sức khỏe mà và khi muốn sử dụng rau an toàn cũng không biết mua tại đâu. Hiện nay, tình trạng trồng rau màu kém an toàn, chạy theo hình thức, số lượng của nông dân tỉnh Tiền Giang rất đáng báo động. Điều này đã ảnh hưởng đến mô hình trồng rau an toàn của địa phương. Ông Nguyễn Văn An, Chủ nhiệm Hợp tác xã rau an toàn xã Long Hòa, thị xã Gò Công tâm tư: "Trồng rau theo hướng an toàn thì nông dân hưởng ứng tích cực nhưng cái lo là đầu ra không ổn định. Trong xã hội nếu như nhiều người sử dụng rau kém an toàn thì mô hình rau an toàn khó phát triển. Bởi vì hiện nay người tiêu thụ chỉ dựa vào bề ngoài hình dáng, màu sắc rau đẹp giá thấp là mua chớ chưa nghĩ đến vấn đề an toàn cho sức khỏe. Hơn nữa, Hợp tác xã Rau an toàn Long Hòa mới thành lập thiếu vốn, phương tiện... và chưa ký được hợp đồng tiêu thụ rau, nhiều hộ dân trồng rồi bán cho thương lái, thường xuyên bị ép giá..."

Để phát triển mô hình này, gần đây Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Tiền Giang đã có nhiều hoạt động hỗ trợ nông dân như: tổ chức chuyển giao khoa học kỹ thuật, xây dựng các điểm trình diễn, đầu tư xây dựng các khu nhà lưới... Theo ông Cao Văn Hóa, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Tiền Giang cho biết: "Từ năm 2007 tỉnh đã triển khai dự án trồng rau an toàn ở các huyện Chợ Gạo, Châu Thành, Gò Công Đông, Cai Lậy, thị xã Gò Công và thành phố Mỹ Tho. Tổng kinh phí đầu tư cho dự án này gần 5 tỷ đồng và dự kiến đến năm 2010 toàn tỉnh sẽ trồng được hơn 500 ha, chủ yếu để cung ứng cho thị trường thành phố Hồ Chí Minh. Từ mô hình này, hướng tới chúng tôi sẽ vận động và tạo điều kiện cho nông dân sản xuất theo hướng GAP".

Phát triển mô hình trồng rau màu an toàn như ở tỉnh Tiền Giang là hướng phát triển tất yếu trong thời kỳ kinh tế hội nhập và mang tính đột phá của nền nông nghiệp hiện đại. Song, để thực hiện đạt kết quả cao thì đòi hỏi phải có sự liên kết giữa "các nhà", trong đó Nhà nước phải giữ vai trò chủ đạo trong việc đầu tư, quảng bá, tạo cầu nối giữa doanh nghiệp, người tiêu dùng với nông dân. Các ngành đoàn thể địa phương cần đẩy mạnh công tác tuyên truyền, giáo dục để "nhà nhà trồng rau sạch, người người sử dụng rau an toàn", nếu cần nên áp dụng các biện pháp chế tài đối với những cá nhân sản xuất rau, màu kém an toàn, chỉ vì lợi nhuận mà gây có hại cho sức khỏe người tiêu dùng.